काठमाडौँ ।  अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले इरानसँगको युद्ध अन्त्यतर्फ लक्षित सम्झौता अझै पनि सोमबार सम्भव रहेको सङ्केत दिँदै वार्ताबाट सकारात्मक परिणाम निस्किन सक्ने विश्वास व्यक्त गरेका छन्। उनले सम्भावित सहमतिले क्षेत्रीय सामुद्रिक मार्ग खुला राख्ने तथा खाडी क्षेत्रमा स्थायित्व कायम गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने धारणा पनि राखे।

भारत भ्रमणका क्रममा नयाँदिल्लीमा पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै विदेशमन्त्री रुबियोले सम्भावित सम्झौताबारे अपेक्षा अझै जीवित रहेको स्पष्ट पारे। अमेरिकी पक्षले आइतबार रातिसम्म नै कुनै प्रगति हुने अनुमान गरेको भए पनि समय लम्बिँदैमा नकारात्मक निष्कर्ष निकाल्न नहुने उनको भनाइ छ। उनले हिजो रातिसम्म केही समाचार आउने सोचेको भए पनि सायद आज आउन सक्ने र यसलाई धेरै अर्थपूर्ण ढङ्गले नहेरेको बताए।

वार्ताको मुख्य केन्द्रमा समुद्री मार्गहरूको सञ्चालन र सुरक्षा रहेको सङ्केत गर्दै उनले यस विषयमा टेबलमा पर्याप्त ठोस प्रस्तावहरू रहेको जानकारी दिए। भारतीय राजधानीबाट प्रस्थानको तयारीका क्रममा उनले खाडी क्षेत्रका धेरै मुलुकले प्रस्तावित पहललाई समर्थन गरेको दाबी गरे। उनका अनुसार अमेरिकासँगको संवादका क्रममा सम्पर्कमा आएका अधिकांश देशहरूले यो पहललाई व्यावहारिक र विश्वका लागि आवश्यक कदमका रूपमा बुझेका छन्।

विदेशमन्त्री रुबियोको यो अभिव्यक्ति अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आइतबार आफ्ना वार्ताकारहरूलाई ‘हतार नगर्न’ निर्देशन दिएपछि आएको हो। ट्रम्पको उक्त भनाइलाई सम्भावित सम्झौताबारे बढेको अपेक्षा केही संयमित बनाउने प्रयासका रूपमा हेरिएको छ।

राष्ट्रपति ट्रम्पको वार्ता रणनीतिबारे टिप्पणी गर्दै रुबियोले उहाँ कुनै पनि हालतमा कमजोर वा असन्तुलित सम्झौतामा सहमत नहुने स्पष्ट पारे। राष्ट्रपति ट्रम्प हतारमा नरहेको र उनले नराम्रो सम्झौता स्वीकार नगर्ने रुबियोले बताए। साथै इरानले आणविक कार्यक्रमसम्बन्धी विषयमा गम्भीर, अर्थपूर्ण र निश्चित समयसीमाभित्र हुने वार्तामा सहभागी हुने विश्वास पनि उनले व्यक्त गरे। भारत भ्रमणको अर्को चरणअन्तर्गत उनी ताजमहल अवस्थित उत्तर भारतीय सहर आगरा पुग्ने कार्यक्रम रहेको थियो।

फेब्रुअरी २८ मा संयुक्त राज्य अमेरिका र इजरायलले इस्लामिक गणतन्त्र इरानमाथि आक्रमण गरेपछि मध्यपूर्वमा तनाव चुलिएको थियो। त्यसको प्रत्युत्तरमा इरानले क्षेत्रका विभिन्न भागमा मिसाइल र ड्रोन आक्रमण गरेको थियो। त्यसयता वासिङ्टन र तेहरान अप्रिल ८ देखि युद्धविरामको पालनामा रहँदै आएका छन्।

क्षेत्रीय सुरक्षाबारे आफ्नो धारणा राख्दै रुबियोले इजरायललाई आफ्नो सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने अधिकार सधैँ रहने बताए। यदि हिजबुल्लाहले क्षेप्यास्त्र प्रहार गर्ने वा त्यस्तो आक्रमणको तयारी गर्ने अवस्था सिर्जना हुन्छ भने इजरायलसँग त्यसको प्रतिकार गर्ने वा सम्भावित आक्रमण रोक्ने पूर्ण अधिकार रहने र यो कुरा युद्धविरामको अवधिमा पनि बुझिएको विषय भएको उनले उल्लेख गरे।