सप्ताहव्यापी १७औँ अन्तर्राष्ट्रिय गिद्ध सचेतना दिवस शुरु
हाम्रा कुरा
प्रकाशित २०८२ भदौ १६ सोमबार
528
Shares
कञ्चनपुर। कञ्चनपुरसहित देशभर आज (सोमबार) देखि १७औँ अन्तर्राष्ट्रिय गिद्ध सचेतना दिवस सप्ताहव्यापी रूपमा मनाइँदैछ। नेपाल पक्षी संरक्षण सङ्घ (विसिएन) को अगुवाइमा भदौ १६ देखि २२ गतेसम्म (सेप्टेम्बर १ देखि ७ तारिख) विभिन्न जनचेतनामूलक कार्यक्रमहरू आयोजना गरिनेछन्।
गिद्धलाई 'प्रकृतिको कुचीकार' भनिन्छ किनभने यसले मरेका र सडेगलेका जनावरको सिनो खाएर वातावरण सफा राख्नुका साथै हैजा, रेबिज र एन्थ्राक्सजस्ता महामारीहरू फैलनबाट रोक्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। चरा विज्ञ हिरुलाल डगौराका अनुसार, सुदूरपश्चिममा नौ प्रजातिका र कञ्चनपुरमा आठ प्रजातिका गिद्धहरू पाइन्छन्।
यद्यपि, पछिल्लो समय गिद्धको सङ्ख्या तीव्र रूपमा घटिरहेको छ। दर्दनिवारक औषधि ‘डाइक्लोफेनेक’ को प्रयोग, ठूला रुखको फँडानी, विद्युत् तारमा ठोक्किने, र आहाराको कमीजस्ता कारणहरूले गिद्धको अस्तित्व जोखिममा परेको छ। ‘एसिक्लोफेनेक’, ‘किटोप्रोफेन’ जस्ता अन्य औषधिहरू पनि गिद्धको मृत्युको कारक बनेका छन्।
नेपालमा पाइने गिद्धमध्ये डङ्गर गिद्ध, सानो खैरो गिद्ध र सुन गिद्ध ‘अति सङ्कटापन्न’ अवस्थामा छन्। त्यस्तै, गोब्रे गिद्ध ‘दुर्लभ’ श्रेणीमा परेको छ।
गिद्ध सचेतना दिवस पहिलोपटक सन् २००५ मा अफ्रिकामा सुरु भएको थियो र सन् २००९ देखि यसलाई विश्वव्यापी रूपमा मनाउन थालिएको हो। यो दिवस मनाउनुको मुख्य उद्देश्य गिद्धको घट्दो सङ्ख्या र यसको संरक्षणको आवश्यकताका बारेमा आम नागरिकलाई सचेत गराउनु हो। यस वर्ष सुदूरपश्चिम प्रदेशमा गिद्ध गणनाका साथै विभिन्न संरक्षण शिक्षासम्बन्धी कार्यक्रमहरू आयोजना गरिएका छन्।