काठमाडौँ । अमेरिकी पूर्व राष्ट्रपति जिमी कार्टरको निधन भएको छ । उनको सय वर्षको उमेरमा आइतबार राति अबेर निधन भएको हो । 

उनको जर्जियास्थित आफ्नै निवासमा निधन भएको हो । उनी क्यान्सर पीडित थिए । 

सन् १९२४ को अक्टुबरमा जन्मेका कार्टर सन् १९७७ देखि १९८१ सम्म अमेरिकाको ३९ औँ राष्ट्रपति भएका थिए । 

अमेरिकी इतिहासमा सबैभन्दा बढी समय जीवित रहने राष्ट्रपति उनी नै हुन् । कार्टर केही समय मेलानोमा बिरामी पीडित थिए । यो एक प्रकारको छालाको क्यान्सर हो । यो क्यान्सर उनको कलेजो र मस्तिष्कसम्म फैलिसकेको थियो । 

सन् २०२३ मा उनले हास्पिस केयर लिने फैसला गरेका थिए । अर्थात् उक्त केयरमा अस्पतालमा उपचार गर्न अस्वीकार गर्नु हो । तब केही स्वास्थ्यकर्मी र परिवारका सदस्य मिलेर उनको निवासमै हेरचाह गर्दै आएका थिए । 

राष्ट्रपति पद छाडेपछि कयौँ वर्षसम्म उनले आफ्नो संस्था कार्टर सेन्टर मार्फत मानवताको काम गरेका थिए । 

उनलाई सन् २००२ मा नोबेल शान्ति पुरस्कारसमेत प्रदान गरिएको थियो । 

कार्टर नेपालमा पनि आएका थिए । उनी सविधान सभा निर्वाचन पर्यवेक्षण गर्न नेपाल आएका थिए । 

उनको निधनमा विश्वभरबाट शोक व्यक्त गरिएको छ । हालका अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले शोक व्यक्त गर्दै अमेरिका र विश्वले एक असाधारण नेता, राजनीतिज्ञ र मानवतावादी व्यक्ति गुमाएको उल्लेख गरेका छन् । 

त्यस्तै नवनिर्वाचित राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पनि कार्टरको निधनमा श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै देशको लागि महत्वपूर्ण समयमा जिमीले राष्ट्रपतिको रूपमा चुनौतीहरूको सामना गर्दै अमेरिकी जनताको जीवन सुधार गर्न काम गरेको लेखेका छन् । 

जिमी कार्टरका छोरा चिप कार्टरले समाचार संस्था रोयटर्सलाई जिमी आफ्ना लागिमात्र नभइ ती सबैका हिरो थिए जो शान्ति, मानवअधिकार र निस्वार्थ प्रेममा विश्वास गर्छन् भनेका छन् । 

जसरी जिमीले मानिसलाई आफ्नो साथमा ल्याउँथे त्यही कारणले आज पूरा विश्व आफूहरुको परिवार भएकोसमेत चिप कार्टरले बताएका छन् । 

जिमीको जन्म किसान परिवारमा भएको थियो । उनी सन् १९६० मा राजनीतिमा आए । १९७१ मा पहिलो पटक राज्यको गभर्नर बने । ६ वर्षपछि रिपब्लिकन पार्टीका राष्ट्रपति जेराल्ड फोर्डलाई हराएर राष्ट्रप ितबने । 

उनको कार्यकालमा उनले कयौँ ठूला चुनौतीको सामना गरेका थिए । सो समयमा शीतयुद्धको तनाव, तेलको अस्थिर भाउ र नश्लीय समानता तथा महिला अधिकारलाई लिएर अमेरिकी राज्यहरुमा आन्दोलन चर्किएको थियो ।