सिंगापुर। डिसेम्बर ३१ मा, चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङले आफ्नो वार्षिक टेलिभिजन नयाँ वर्षको सम्बोधन गरे। जसको टिप्पणीकारहरूबाट विभिन्न व्याख्याहरू भए। कतिपयले चिनियाँ एकीकरणको लागि सीको प्रयासलाई ताइवान विरुद्धको लुकेको खतराको रूपमा उद्धृत गरे भने कतिपयले उनको आर्थिक टिप्पणीमा ध्यान केन्द्रित गरे। ती सम्बोधनलाई डोनाल्ड ट्रम्पको अमेरिकी राष्ट्रपतिको रूपमा पुनः निर्वाचित हुनेमा नर्भस प्रतिक्रियाको रूपमा हेरे।

यद्यपि, यी दृष्टिकोणहरूले व्यापक सन्दर्भलाई बेवास्ता गर्छन्। सीको सम्बोधनले चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी (सीसीपी) को सत्तामा पकडको बढ्दो असुरक्षालाई जोड दियो। यो असुरक्षा सीको टिप्पणीमा स्पष्ट छ। जुन चिनियाँ जनतालाई भ्रमित गर्ने प्रयास गर्ने चिनियाँ मिडियामाथि पार्टीको नियन्त्रणले बढाएको छ।

सीको सम्बोधन मुख्यतया चीनको आर्थिक सफलतामा केन्द्रित थियो। उनले जोड दिए कि चिनियाँ अर्थतन्त्र फस्टाउँदै छ। कुल गार्हस्थ्य उत्पादन १३० ट्रिलियन युआन (१७.७ ट्रिलियन डलर) नाघ्ने अपेक्षा गरिएको छ। जुन अघिल्लो वर्षको तुलनामा ४.९% ले वृद्धि हो। 

चिनियाँ मिडिया रिपोर्टहरूले यो सन्देशलाई अझ प्रस्ट पारेका छन्। सीसीपीको स्वामित्वमा रहेको पत्रिका चाइना डेलीले सीको "उत्साहजनक भाषण" को प्रशंसा गर्‍यो र चीनको "उल्लेखनीय" वृद्धि दरलाई हाइलाइट गर्‍यो। जनवरी १ मा प्रकाशित एउटा लेखले अन्य विकसित अर्थतन्त्रहरू १.५% को औसत वृद्धि दर हासिल गर्न सङ्घर्ष गरिरहेका छन् भनी उल्लेख गरेको छ। जसले चीनको आर्थिक उपलब्धिहरूलाई जोड दिन्छ।

सीको सम्बोधनले चीनको अर्थतन्त्रको गुलाबी तस्बिर प्रस्तुत गर्‍यो। तर वास्तविकता के हो भने वृद्धि सुस्त भएको छ। २०२३ मा ५.२% बाट २०२४ मा  ४.९% मा झरेको छ। अन्य विकसित अर्थतन्त्रहरूको तुलनामा यो दर प्रभावशाली भए पनि यो चीनको विगतको प्रदर्शनभन्दा कम हो। जहाँ २००० को दशकमा वार्षिक वृद्धि दर १०% भन्दा बढी थियो र केही वर्षहरूमा जिडिपी वृद्धि लगभग १३% सम्म पनि थियो।

२०२४ को आफ्नो सम्बोधनमा, सीले आर्थिक चुनौतीहरूलाई स्वीकार गरे र वृद्धिलाई बढवा दिन र उच्च युवा बेरोजगारीलाई सम्बोधन गर्न रोजगारी सिर्जना गर्न हस्तक्षेप गर्ने वाचा गरे। यद्यपि, यी प्रयासहरूको बाबजुद, चीनको आर्थिक वृद्धि सुस्त छ र युवा बेरोजगारी एक महत्त्वपूर्ण मुद्दा बनेको छ।

चीनको वृद्धि उच्च हुँदा सी र सीसीपीले आर्थिक चुनौतीहरू स्वीकार गरे। तर वृद्धि सुस्त हुँदा आर्थिक सफलताको उत्सव किन मनाए भन्ने कुरा बुझ्न गाह्रो हुन सक्छ। यद्यपि, "लक्ष्य परिवर्तन" को दृष्टिकोणबाट हेर्दा यो अर्थपूर्ण हुन्छ। एउटा रणनीति जुन सरकारले आफ्नो देशको आर्थिक प्रदर्शनमा लगाउने सामान्य सकारात्मक स्पिनभन्दा बाहिर जान्छ।

लक्ष्य परिवर्तन भनेको राजनीतिक ग्यासलाइटिङको एक रूप हो जहाँ स्थापित लक्ष्यलाई प्राप्त गर्न सजिलो लक्ष्यमा "सारिन्छ"। यसले मूल लक्ष्यको मापदण्ड अनुसारको प्रतिकूल परिणामलाई नयाँ लक्ष्यको मापदण्ड अनुसार उपलब्धिको रूपमा प्रस्तुत गर्न अनुमति दिन्छ।

उदाहरणका लागि, २०२३ मा ५.२% वृद्धि भएको चीनको २०२४ को ४.९% को जिडिपी वृद्धि निराशाजनक देखिन सक्छ। यद्यपि, लक्ष्यलाई अन्य विकसित अर्थतन्त्रहरू भन्दा उच्च बनाउने लक्ष्यलाई परिवर्तन गरेर - एक उपलब्धि जुन कहिल्यै शङ्कास्पद थिएन - चीनको २०२४ को वृद्धि दरलाई चिनियाँ मिडियामा "उल्लेखनीय" को रूपमा प्रस्तुत गर्न सकिन्छ।

यो पुनर्संरचनाले सीसीपीलाई सुस्त वृद्धिलाई महत्त्वपूर्ण उपलब्धिको रूपमा प्रस्तुत गर्न अनुमति दिन्छ। अन्तर्निहित आर्थिक चुनौतीहरूको बाबजुद सकारात्मक कथा कायम राख्छ। सीको सम्बोधनमा आर्थिक सन्देशलाई उजागर गर्न चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीले चिनियाँ मिडियामाथिको आफ्नो नियन्त्रणको फाइदा उठाइरहेको देखिन्छ।

यसो गर्दा, उनीहरूले चिनियाँ जनतालाई भ्रमित गरिरहेका छन्। आर्थिक लक्ष्यहरू परिवर्तन गरेर सङ्घर्षरत अर्थतन्त्रलाई कमजोर पारिरहेका छन्। साथै, सीसीपीले अन्य देशहरूको तुलनामा चिनियाँ वृद्धिको सापेक्षिक शक्तिलाई पार्टीको आर्थिक व्यवस्थापनको प्रमाणको रूपमा चित्रण गरिरहेको छ।

१९८० को दशकदेखि, सीसीपीले आफ्नो शासनलाई वैध बनाउन अर्थशास्त्र र राष्ट्रवादमा भर परेको छ। उच्च वृद्धि दरले ८० करोडभन्दा बढी मानिसहरूलाई गरिबीबाट बाहिर निकाल्यो। यद्यपि, विगत एक दशकमा वृद्धि सुस्त भएकोले सीसीपीले आफ्नो वैधता कायम राख्न राष्ट्रवादमा बढीभन्दा बढी भर परेको छ।

वित्तीय समाचार सदस्यताहरू सीसीपी र चीनको राष्ट्रवादी आन्दोलन गहिरो रूपमा गाँसिएका छन्। सीसीपीले विद्यालयहरूमा राष्ट्रवादी मूल्यमान्यताहरू स्थापित गर्छ र चीनभरि ऐतिहासिक समाज, देशभक्तिपूर्ण मूर्तिहरू र सङ्ग्रहालयहरू जस्ता राष्ट्रवादी परियोजनाहरूलाई समर्थन गर्छ। यसले पारस्परिक निर्भरता सिर्जना गर्छ। राष्ट्रवादी समूहहरूको सीसीपीलाई समर्थन गर्ने निहित स्वार्थ हुन्छ।

यद्यपि, यो सम्बन्धले सीसीपीको लागि दीर्घकालीन जोखिम निम्त्याउँछ। यसले आफ्नै राष्ट्रवादी पहिचानलाई कमजोर नबनाई राष्ट्रवादी समूहहरूलाई नियन्त्रण गर्न सक्दैन। यसले गर्दा राष्ट्रवादी समूहहरूले सीसीपीको इच्छालाई अवज्ञा गरेका उदाहरणहरू देखा परेका छन्। जसमा घरेलु र अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा साइबर आक्रमणहरू पनि समावेश छन्।

दशकौँदेखि भर परेको सीसीपीको दोहोरो-स्तम्भ मोडेल डगमगाउँदै छ। आफ्नो अन्तिम नयाँ वर्षको सम्बोधनमा, सी जिनपिङले चीनको आर्थिक सङ्घर्षलाई स्वीकार गर्ने अभूतपूर्व कदम चालेको देखिन्छ। राष्ट्रवादी भावना जगाउन हिचकिचाउँदै, सीसीपीले २०२४ मा आर्थिक भाग्यको उल्टोमा बाजी लगाएर आर्थिक स्तम्भमा भर पर्न खोजेको छ।

फलस्वरूप, सीसीपी झन्झन् असुरक्षित हुँदै गएको छ। २०२५ को नयाँ वर्षको सम्बोधनमा, सीले चीनको आर्थिक कार्यसम्पादनको मूल्याङ्कन गर्ने लक्ष्यहरू समायोजन गरे। यसैबीच, वृद्धि र बढ्दो आर्थिक समस्याहरूलाई "उल्लेखनीय" आर्थिक उपलब्धिको रूपमा विचार गर्दै पार्टीले सीको सम्बोधनलाई समर्थन गर्ने र चीनको सुस्ततालाई चित्रण गर्ने मिडिया रिपोर्टहरूलाई प्रोत्साहन गर्‍यो।