नयाँदिल्ली । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले मंगलबार नयाँ दिल्लीमा सेमिकन इन्डिया २०२५ को उद्घाटन गरेका छन् । जसमा देशको पहिलो मेड-इन-इन्डिया सेमीकन्डक्टर चिप उनलाई सुम्पिएको छ ।  

केन्द्रीय आईटी मन्त्री अश्विनी वैष्णवले इस्रोको सेमिकन्डक्टर ल्याबद्वारा विकसित विक्रम ३२-बिट प्रोसेसर, साथै चार स्वीकृत परियोजनाहरूबाट परीक्षण चिपहरू प्रस्तुत गरेका हुन् । 

समाचार एजेन्सी एएनआईका अनुसार वैष्णवले यो उपलब्धिले सन् २०२१ मा सुरु गरिएको भारत सेमिकन्डक्टर मिसन अन्तर्गत देशको द्रुत प्रगतिलाई प्रतिबिम्बित गर्ने बताए । 

"केही वर्ष पहिले, हामी हाम्रो प्रधानमन्त्रीको दूरदर्शी दृष्टिकोणबाट संचालित नयाँ सुरुवात गर्न पहिलो पटक भेटेका थियौं। ३.५ वर्षको छोटो अवधिमा, हामी विश्वलाई विश्वासका साथ भारतलाई हेरिरहेका छौं। आज, पाँच सेमिकन्डक्टर युनिटहरूको निर्माण द्रुत गतिमा भइरहेको छ । हामीले भर्खरै प्रधानमन्त्री मोदीलाई पहिलो 'मेड-इन-इन्डिया' चिप प्रस्तुत गर्यौं", उनले भने ।

वैष्णवले थपे कि विश्वव्यापी नीतिगत उथलपुथलको बावजुद, भारत "स्थिरता र विकासको प्रकाशस्तम्भ" को रूपमा देखा परेको छ । पूर्ण रूपमा स्वदेशी विक्रम प्रोसेसर, कठोर प्रक्षेपण सवारी साधनको अवस्थामा प्रयोगको लागि योग्य भएको पनि एएनआईले बताएको छ।

मन्त्री वैष्णवले भारतको अर्धचालक इकोसिस्टम पुशलाई प्रकाश पारे, जसमा ७६,००० करोड रुपैयाँको उत्पादन लिङ्क गरिएको प्रोत्साहन योजना समावेश छ, जसमध्ये लगभग ६५,००० करोड रुपैयाँ पहिले नै प्रतिबद्ध भइसकेको छ ।

उनले गुजरातको सानन्दमा सुरु गरिएको आउटसोर्स गरिएको अर्धचालक असेंबली र परीक्षण पाइलट लाइन सुविधालाई पनि उल्लेख गरे, जसमा सीजी सेमिले चाँडै चिपहरू रोल आउट गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

सरकारले डिजाइन लिङ्क गरिएको प्रोत्साहन योजना अन्तर्गत २३ डिजाइन परियोजनाहरू स्वीकृत गरेको छ । जबकि गुजरात, असम, उत्तर प्रदेश, पञ्जाब, ओडिशा र आन्ध्र प्रदेशमा १.६ लाख करोड रुपैयाँभन्दा बढी मूल्यका १० अर्धचालक उत्पादन परियोजनाहरू स्वीकृत गरिएको छ।

उद्योग नेताहरूले पनि भारतको बढ्दो भूमिकाको प्रशंसा गरेका छन् । लाम रिसर्चका सीईओ टिम आर्चरले भने कि विश्वव्यापी बजार १ ट्रिलियन डलरको लक्ष्यतर्फ अघि बढ्दै जाँदा भारतले "लचिलो अर्धचालक इकोसिस्टम" को जग बसालिरहेको छ।

मर्कका काई बेकम्यानले २०३० सम्ममा भारतको स्थानीय अर्धचालक बजार १०० अर्ब डलर पुग्ने अनुमान गरेका थिए भने एएमडीका सीटीओ मार्क पेपरमास्टरले गत वर्षको सेमिकन कार्यक्रममा घोषणा गरिएको कम्पनीको ४०० मिलियन डलरको भारत लगानी योजनालाई प्रकाश पारेका थिए ।

बेकम्यानले सहकार्यमा जोड दिँदै अर्धचालकहरूलाई "टिम खेल" भने । जबकि पेपरमास्टरले भारतको "असाधारण प्रतिभा आधार" र सरकारी समर्थनको प्रशंसा गरे।

एएनआईका अनुसार तीन दिने सेमिकन इन्डिया २०२५ ले भारतलाई चिप डिजाइन, निर्माण र नवप्रवर्तनको लागि विश्वव्यापी केन्द्रको रूपमा स्थापित गर्ने लक्ष्य राखेको छ ।